Door de grote verscheidenheid aan landschappen zijn er op Schiermonnikoog veel dieren, vooral vogels, en planten. De zeehond is het grootste zoogdier dat je hier tegenkomt. Je vindt er een groot aantal plantensoorten, waaronder zeldzame zoals verschillende orchideeën en de duingentiaan.

De planten en dieren die in de zee leven, zoals wieren, krabben en schelpen, kom je vooral op het strand tegen. Het wad zit ook vol leven, maar het is gevaarlijk om daar zelf een kijkje te gaan nemen. Dat kun je wel goed doen tijdens een wadexcursie, met een gids.